Global ısınma balık çeşitlerini vurdu: Marmara’da balık stokları azalıyor

İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesinde vazifeli bilim insanları, 2016’dan beri tertipli olarak global ısınmanın Marmara Denizi’ndeki balık stoku üzerine tesirleriyle ilgili çalışmalara devam ediyor.

YUNUS-S araştırma gemisiyle yapılan çalışmalarda, global ısınma nedeniyle Marmara Denizi’nde her yıl balık stoklarında, balık çeşitlerinde, oksijen düzeyinde azalma olduğunu belirledi.

İÜ Su Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Melek İşinibilir Okyar yaptığı açıklamada, iklim değişikliğine bağlı olarak global ısınmanın tüm dünya üzere Türkiye’yi de etkilediğini söyledi.

Global ısınmanın deniz ekosisteminde de önemli problemler yarattığını belirten Okyar, “Türkiye’deki tüm kıyı sularımızda biyoçeşitlilik ve balık stoklarında değişimler kelam konusu olmaya başladı. Biz de mevsimsel olarak yılda 4 defa Marmara Denizi’ne çıkıyoruz ve örneklemeler yapıyoruz” diye konuştu.

Okyar, global ısınmaya bağlı olarak tiplerin sayılarında azalmalar yaşandığının altını çizerek, şöyle devam etti:

Artan su sıcaklığı, bu sıcaklık artışına tahammül edemeyen tiplerin yok olmasına, ortamı terk etmesine sebebiyet verebiliyor. Ekosistemde kaybolan cinslerin yerini fırsatçı çeşitler almaya başlıyor. Fırsatçı çeşitler, karşı karşıya kaldıkları çevresel şartlara daha uygun ahenk sağlamak için büyüme suratlarını, fizyolojilerini yahut davranışlarını değiştirme konusunda büyük bir yeteneğe sahiptirler ve böylece çok çoğalarak ortamda ekolojik sıkıntılar yaratabilirler. Birebir vakitte iklim değişikliğine bağlı olarak istilacı tipler de kıyı sularımıza girip bilhassa Marmara Denizi’nde sayılarını artırmaya başladılar. Bunlara örnek olarak, bilhassa görsel olarak dikkati alımlı olmaları ve yakıcı hücreler içermelerinden ötürü insan sıhhati açısından tehdit oluşturmaları açısından denizanalarını verebiliriz.

– Denizanalarının artışları, balık yumurta ve larvaları üzerinden ve ayrıyeten balıkların besinini oluşturan canlılar üzerinden beslenmelerinden ötürü balık stokları üzerinde önemli baskılara, olumsuz tesirlere neden olmaktadır. Tıpkı vakitte tekrar bunların çok artışı sonucu balıkçının çekmiş olduğu ağların içine girerek ağın göz açıklığını tıkayarak balıkçının hem av randımanında azalmaya hem de fazla güç ve yakıt harcamasına neden olarak ekonomik ziyanlara neden olmaktadır.

“MARMARA DENİZİ HASTA LAKİN HİÇBİR ŞEY İÇİN GEÇ DEĞİL”

Okyar, Marmara Denizi’nde balık stoklarının azalmasının çok önemli bir risk olduğunu anlattı.

Balık stoklarının azalması, deniz anaları ve ziyanlı toksik alglerin artmasının aslında dünyanın yavaş yavaş balık içerikli denizden denizanası yahut ziyanlı deniz organizmalarının baskın olduğu bir tarafa yanlışsız evrildiğini gösterdiğini vurgulayan Okyar, şunları kaydetti:

Bu da en kaliteli besin olan balığın sayısının, çeşitliliğinin ve bolluğunun azalmasına ve ilerleyen iklim değişikliğine bağlı olarak meydana gelebilecek besin stokları azalması ve kıtlık üzere durumlarda bizim elimizi daha da zayıflatacaktır. Doğal olarak bunları da göz önüne alarak denizel ekosistemde balık stoklarını ve biyoçeşitliliğini artırıcı tedbirleri almamız gerekiyor.

– Yani bu lokal idarelerin ve bakanlıkların önemli manada çalışmasıyla gerçekleşebilecek bir olay. Yani Marmara Denizi hasta ve biz onu kurtarabiliriz. Doğal olarak bununla ilgili de ağır müdafaa faktörlerini yerine getirmemiz lazım. Aslında Marmara Denizi Özel Etraf Müdafaa Bölgesi ilan edildi biliyorsunuz. Doğal olarak Marmara Denizi’yle ilgili çok daha önemli yaptırımlar yapılması gerekiyor.

Okyar, İstanbul Üniversitesinin Marmara Denizi’nde yaptığı çalışmada çok kıymetli bulgulara ulaştıklarını belirterek, “Global ısınma nedeniyle Marmara Denizi’ndeki balık çeşitlerinde ve stoklarında, oksijen düzeylerinde azalma var. Global ısınma Marmara Denizi’ndeki balık stokunu olumsuz istikamette her yıl artarak etkilemeye devam ediyor. Aslında Marmara Denizi’nin balık stoklarının azalmasında iklim değişiminin yanında çok avcılık, endüstriyel balıkçılık, noktasal ve yayılı kaynaklardan gelen karasal kaynaklı kirleticiler üzere sebepleri de sayabiliriz” değerlendirmesinde bulundu.

“2016’DAN BERİ BALIK STOKLARI AZALIYOR”

İÜ Su Bilimleri Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Uğur Uzer ise Su Bilimleri Fakültesince 2016’da başlatılan çalışmalarda istasyonlar belirlediklerini ve su örneklerini daima aldıklarını belirtti.

Denizde örnekleme yaptıkları bölgelerde canlıların dağılımına baktıklarını belirten Uzer, “Çalışmalarda denizdeki birçok etkeni takip ediyoruz. Tıpkı vakitte bu bölgelerde trol operasyonu yapıyoruz. Bu trol operasyonu sonucunda deniz tabanındaki canlıların dağılımlarını takip ediyoruz. Bu canların dağılımlarına da baktığımızda son vakitlere yanlışsız canlıların stoklarında bir azalma kelam konusu” dedi.

Uzer, denizdeki canlıların stoklarında azalmayı etkileyen birçok faktör olduğunun altını çizerek, kelamlarını şöyle tamamladı:

Bunlardan en değerlisi iklim değişikliği. İklim değişikliğinin tesiriyle stoklar azalma yoluna gerçek gidiyor. Ama canlılar üzerinde yalnızca bir baskı değil, birden çok baskı var. Bunlardan birisi iklim değişikliğiydi. Balıkçılığın da canlı stoklar üzerinde bir baskısı kelam konusu. Alışılmış su kirliliği de en büyük baskılardan birisi. Münasebetiyle Marmara Denizi’ndeki ekonomik canlıların stoklarının azaldığını görmekteyiz. Marmara Denizi’nde 2016 yılından beri balık stoklarında bir azalma kelam konusu. 2016 yılında yaptığımız çalışmalarda çeşitlilik sayımız 75 civarlarındayken bugün yaptığımız çalışmada bu sayı daha da düşmüş.”

Related Posts

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.